Termal Koruma Elemanları

thermik_slide

Elektrik motorlarının korunması sigortalar, termik röleler, termik manyetik şalterler ve termistörlerle yapılır. Sigortalar motoru, kabloyu, röle ve şalterleri, eğer kullanılıyor ise yumuşak yol vericileri ve hız kontrol cihazlarını kısa devrelere karşı koruma görevi üstlenirler, ancak tek başlarına motoru aşırı yüklenme ve aşırı ısınmalara karşı koruyamazlar. Termik röleler ve termik manyetik şalterler ise motorun anma akımına ayarlanır, aşırı yükleme ve aşırı akım halinde devreyi keserek motoru korurlar.
Ancak aşırı yükleme dışında bir takım etkenler de motorun yanmasına sebep olabilir; iki faza kalma, soğutma havasının azalması ve kesilmesi, aşırı ortam sıcaklığı veya düzensiz ortam koşulları (örneğin; termik rölenin bulunduğu yerde ortam sıcaklı serin, motorun bulunduğu yerde ortam sıcaklığı fazla), yüksek rakımda çalışma, aşırı sıklıkta kalkış duruş, uzun yol alma ve frenleme. Bu durumlarda elektrik motorun sargı sıcaklığının öngörülen değerlerin üstüne çıkmasına izin verilmemelidir. Bu amaçla yapılacak en güvenli koruma, sıcaklık kontrollü korumadır.
Sıcaklık kontrollü korumada, başlıca iki çeşit koruma elamanı kullanılmaktadır.

      • Yarı iletken sıcaklık hissedicileri (PTC Termistörleri)
      • Bimetal devre kesicileri (Mikro Termostatlar)

PTC ( Positive Temparature Coefficient) Termistör ve Rölesi:

Geleneksel Termal KoruyucuPTC termistörler, seri bağlı üç elemanlı ve rölesi ile birlikte bir takımdır. Yarı iletken sıcaklık hissedici elemanlardır. Belirli sıcaklık derecesinde elektrik dirençleri artar. Dirençlerinin çok ani arttığı sıcaklık derecesine “nominal açma sıcaklığı” (NAT) denir. Nominal açma sıcaklığı, korunmak istenen motorun yalıtım sınıfa uygun ve izin verilen sınır sıcaklığı değerine göre seçilir. Her güçteki motor için tek tip takım ve röle bulunur. Büyük güçlü motorlarda ekonomik olur.

Takım halindeki PTC termistör elemanları, motorun stator sargıları arasına yerleştirilir. PTC röle, motor kumanda panosunda bulunur. Üretici firmalara göre röle bağlantısı farklı olabilir. Röle, motorun enerji kontaktörüne kumanda eder. Termistör elemanları, röleye izin verilen sınır sıcaklığına yakın ihbar sinyali, izin verilen sınır sıcaklıkta açma sinyali verir. Açma sinyalini alan röle çalışarak, enerji kontaktörünü açar. Böylece ani arışı akım yükselmesi ve ani aşırı gerilim değişimi haricinde sargıları yanmaktan korurlar.

Thermal koruyucularda geleneksel sistemler

Micro Termostatlar:

Otomatik resetlenen ve sıcaklığa duyarlı açıcı tip termik koruyucularSeri bağlı iki veya üç elemanlı devre kesicileridir. Sınır sıcaklığın üzerinde devreyi açarlar. Sınır sıcaklığın altında kapanırlar. NC (Normalde Kapalı) ve NO (Normalde Açık) tipleri vardır. Motorun yalıtım sınıfına uygun ve sargılar için izin verilen en yüksek sıcaklık sınırı değerine göre seçilir. Stator faz sargıları arasına yerleştirilir. Termostat uçları motoru klemens tablosuna getirilir. Her güçteki motor için tek tip takım termostat kullanılır.
Micro termostat koruma uçları, motorun enerji kontaktörüne kumanda eden kontaktör bobini devresine seri bağlanır. Elektrik motoru sargılarındaki sıcaklık sınır değerin üzerine çıkarsa bimetal devre kesici açılır. Termostat devresi, motorun enerji kontaktörü bobin devresine seri bağlı olduğundan enerji kontaktörü açılır ve motor durur.

Thermic Isı Koruma Sistemi